D2.1.1. Chính sách, luật và quy định về sự tham gia trong REDD+
Khung pháp lý của Việt Nam công nhận tầm quan trọng của việc đảm bảo sự tham gia của cộng đồng, trong bối cảnh bảo vệ môi trường và đa dạng sinh học, bảo vệ và phát triển rừng, quy hoạch sử dụng đất và đánh giá tác động môi trường, và rộng hơn là lập kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội.
Hiến pháp (2013) và các luật liên quan ghi nhận quyền tham gia quản lý Nhà nước của công dân. Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở (2022)[1] quy định các yêu cầu về sự tham gia hiệu quả của mọi người dân để thực hiện dân chủ ở cơ sở . Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2015[2] yêu cầu tham vấn cộng đồng trong quá trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật.
Theo Luật Lâm nghiệp (2017), lập quy hoạch ngành lâm nghiệp phải có sự tham gia dân chủ, minh bạch, bình đẳng giới, có sự tham gia của người DTTS và cộng đồng địa phương[3]. Người dân địa phương, người DTTS và cộng đồng dân cư được tham gia quản lý, bảo vệ và phát triển tất cả các loại rừng. Cả Chiến lược phát triển Lâm nghiệp Việt Nam giai đoạn 2021-2030 và Chương trình phát triển lâm nghiệp bền vững đều nhấn mạnh vai trò của các hộ gia đình, cá nhân và cộng đồng dân cư trong quản lý, bảo vệ và phát triển rừng.[4]
Luật Bảo vệ Môi trường (2020) cũng yêu cầu sự tham gia của người dân và cộng đồng địa phương bị ảnh hưởng trực tiếp bởi các dự án đầu tư vào quá trình tham vấn đánh giá tác động môi trường.[5]
Theo Luật Đất đai (2024), cơ quan chịu trách nhiệm lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất phải tổ chức tham vấn (Điều 70). Khung pháp lý hỗ trợ sự tham gia bình đẳng của mọi giới bao gồm Luật Bình đẳng giới[4], Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021-2030[5]; các chính sách, luật và quy định khác về bình đẳng giới được nêu trong SIS B2.4.1.
[1] Luật số 10/2022/QH15, Điều 3, 5, 6, 7
[2] Luật số 80/2015/QH13 và Luật số 63/2020/QH14 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật số 80/2015/QH13
[3] Điều 10 và Khoản 4 Điều 3 Luật Lâm nghiệp 2017 và
[4] Quyết định 523/QĐ-TTg ngày 01/4/2021 phê duyệt Chiến lược phát triển lâm nghiệp bền vững giai đoạn 2021-2030; Quyết định 809/QĐ-TTg ngày 12/7/2021 phê duyệt Chương trình phát triển lâm nghiệp bền vững giai đoạn 2021-2025
[5] Điều 33, Luật Bảo vệ môi trường (2020)
[6] Luật Bình đẳng giới (2006)
[7] Nghị quyết số 28/NQ-CP của Chính phủ, ngày 03 tháng 3 năm 2021 phê duyệt Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021-2030