G2.2.1. Các trường hợp dịch chuyển phát thải và cách xem xét chúng

● Về triển khai trên phạm vi toàn quốc, Kế hoạch Hành động REDD+ Quốc gia (NRAP) tiếp tục được triển khai trên phạm vi toàn quốc. Tính đến tháng 3 năm 2025, 22/63 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đã phê duyệt Kế hoạch Hành động REDD+ cấp tỉnh (PRAP). Bên cạnh Chương trình Giảm phát thải (ERP) đầu tiên của cả nước tại khu vực Bắc Trung Bộ, một Kế hoạch Hành động REDD+ (ERP) cũng đang được xây dựng tại khu vực Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.

● Dữ liệu quốc gia về các trường hợp dịch chuyển phát thải và cách thức giải quyết những trường hợp này: không có sẵn tại Việt Nam.

● Chương trình ERP của Quỹ Đối tác Carbon Lâm nghiệp (FCPF ERP) bao gồm một số thông tin liên quan đến dịch chuyển phát thải trong Báo cáo Giám sát Giảm phát thải Đầu kỳ:^[1]

Ø Các hành động chính nhằm giảm thiểu nguy cơ dịch chuyển phát thải trong nước được thực hiện theo Chỉ thị 13/CT-TW ngày 12 tháng 1 năm 2017 về tăng cường quản lý và bảo vệ rừng và Nghị quyết 71/NQ-CP của Chính phủ ngày 8 tháng 8 năm 2017 về việc triển khai Chỉ thị 13/CT-TW. Tất cả các tỉnh ủy và chính quyền địa phương đã ban hành nghị quyết và kế hoạch hành động để tăng cường quản lý, bảo vệ rừng và đưa ra các chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp.

Ø Các hoạt động chính của ERP bao gồm: (1) Tuyên truyền đến người dân và cộng đồng địa phương về bảo vệ và phát triển rừng; (2) Thiết lập cơ chế phối hợp giữa các cơ quan chức năng, bao gồm kiểm lâm, biên phòng, công an, hải quan, chính quyền địa phương và chủ rừng; (3) Phối hợp chặt chẽ với các tỉnh biên giới để cùng triển khai các hoạt động bảo vệ rừng tại khu vực biên giới; (4) Tổ chức hội nghị thường niên để đánh giá và cải thiện công tác quản lý, bảo vệ rừng; (5) Rà soát quy hoạch chuyển đổi mục đích sử dụng đất, tập trung vào việc xây dựng các nhà máy thủy điện để quy hoạch lại và giám sát.

Ø Về nguy cơ dịch chuyển phát thải xuyên biên giới, Việt Nam đã ký kết và triển khai Biên bản ghi nhớ với CHDCND Lào về các hoạt động chung nhằm bảo vệ rừng và kiểm soát gỗ và lâm sản trái phép. Các tỉnh ERP giáp với CHDCND Lào cũng có sự hợp tác tương tự. Một cuộc đánh giá chung về kết quả hợp tác giai đoạn 2017-2022 đã được tiến hành và kế hoạch hợp tác mới cho giai đoạn 2023-2028 đã được xây dựng.

Ø Kết quả giám sát phát thải được báo cáo trong phụ lục kỹ thuật REDD+ của Báo cáo Cập nhật Hai năm một lần lần thứ 3 của Việt Nam cho thấy lượng phát thải giảm và lượng hấp thụ tăng trong giai đoạn 2014-2018, đồng thời cho thấy tình trạng dịch chuyển phát thải đã được kiểm soát.

Ø Chương trình ERP đã giải quyết và giảm thiểu các động lực gây mất rừng và suy thoái rừng so với giai đoạn 2016-2017, mặc dù việc chuyển đổi rừng để phát triển cơ sở hạ tầng đã gia tăng.

Ø Bài học kinh nghiệm quan trọng để kiểm soát hiệu quả nạn mất rừng và chuyển đổi rừng là cần có một khuôn khổ pháp lý vững chắc, do cấp chính quyền cao nhất chỉ đạo, cũng như sự hợp tác hiệu quả giữa các bộ, ngành liên quan.

 

[1] Báo cáo Giám sát ERP lần thứ nhất của FCPF (2023): https://vnff.vn/en-us/erpa-program/mmrs/mmr1